از آنجایی که خدمات سلامت کالای بی­‌کشش به شمار می‌­آیند، ارائه­‌دهندگان خدمات سلامت می­توانند قیمت خدمات را تا جای ممکن افزایش دهند و مردم راهی به جز خرید خدمت ندارند.یکی از تاکتیک­ها برای کاهش دادن مخارج، افزایش شفافیت قیمت در خدمات سلامت با هدف کاهشِ کلّی قیمت­ها است.

حوزه شفافیت شفافیت در بخش سلامت Transparency in Health sector Scope
موضوع نقد و بررسی Assessment Subject
جغرافیا بین الملل International Geography
نوع مطلب متن text Type
زبان فارسی Farsi Language
منتشر کننده شفافیت برای ایران Trasparency 4 iran Publisher

یکی از بزرگترین مشکلات بازار آزاد در بخش سلامت، منتج شدن آن به هزینه سنگین خدمات است. از آنجایی که خدمات سلامت کالای بی­‌کشش به شمار می‌­آیند، ارائه­‌دهندگان خدمات سلامت می­توانند قیمت خدمات را تا جای ممکن افزایش دهند و مردم راهی به جز خرید خدمت ندارند. اکثر کشورها ساختارهای نظارتی پر هزینه­‌ای برای کنترل بخش خصوصی ایجاد می­کنند امّا در امریکا که خدمات سلامت مبتنی بر بازار آزاد ارائه می­شوند، این وضعیت به مشکل بزرگی برای مردم این کشور تبدیل شده است. یکی از تاکتیک­ها برای کاهش دادن مخارج، افزایش شفافیت قیمت در خدمات سلامت با هدف کاهشِ کلّی قیمت­ها است؛ یعنی انتشار قیمت­‌هایی که ارائه­‌دهندگان مطالبه می­کنند و یا هزینه­‌ای که یک بیمار حاضر است برای خدمات پزشکی پرداخت کند. بیش از 30 ایالت در ایالات متّحده امریکا در حال ایجاد یا پیگیری وضع قانون برای افزایش شفافیت هستند (سینایکو و رُزنتال، 2011).

بیشتر مصرف کنندگان از تفاوت زیاد در قیمت خدمات سلامت آگاه نیستند.

یکی از دلایل عمده برای ایجاد شفافیت در نظام سلامت امریکا، اختلاف زیاد قیمت­ها است. این اختلاف حتّی در بین رویه­‌های نسبتاً معمولی نیز وجود دارد. برای مثال در ایالت ماساچوست امریکا در سال­های 2006 و 2007 قیمت MRI از ستون فقرات بدون استفاده از مادّه­‌ی حاجب، از 450 دلار الی 1675 دلار متفاوت بود. از آنجایی که عموم مصرف­‌کنندگان از چنین تفاوت فاحشی ناآگاه هستند، انتشار اطّلاعات قیمت­ها این امکان را در اختیار مصرف‌­کنندگان قرار می­‌دهد تا با آگاهی از قیمت­ها به خرید بپردازند و ارائه­‌دهندگانی را انتخاب نمایند که کمترین قیمت را پیشنهاد می­دهند. همچنین شفافیت تا اندازه‌­ای به تحریک رقابت در قیمت­ها در سمت عرضه منجر می‌­شود و ارائه‌­کنندگانی که قیمت بالایی پیشنهاد می­‌کنند را مجبور می­‌کند تا قیمت خود را کاهش دهند (و یا سالیانه مبلغی کمتری به قیمت خود بیافزایند.) تا بتوانند رقابتی باقی بمانند. بنابراین انتشار این اطلاعات هم در کاستن از اختلاف قیمت‌ها کمک کند و هم در پایین آوردن سطح قیمت­ها. طرفداران این مسئله عنوان می­کنند همانطور که مصرف‌کنندگان در خرید سایر کالاها و خدمات، با آگاهی از قیمت آنها، کالاها یا خدمات را با یکدیگر مقایسه می­کنند، در خرید خدمات سلامت نیز نباید تفاوتی باشد. تصوّر کنید بدون دانستن قیمت کالاهایی مانند خانه، ماشین و یا رایانه به خرید آنها اقدام کنید! (سینایکو و رُزنتال، 2011)

کلیپ جالب و بسیار کوتاهی از healthsparq در رابطه با خرید خدمات بهداشتی و درمانی

با این حال خدمات سلامت از برخی جهات مهم با دیگر کالاها تفاوت دارد که بر واکنش بیماران نسبت به اطلاعات قیمت­‌ها تأثیر می‌گذارد. اوّل آنکه اکثر بیماران بیمه هستند بنابراین مبلغ کمی از هزینه­‌های خدمات درمانی خود را می­پردازند که این مسئله منجر به سرکوب انگیزه مصرف­‌کنندگان به خرید خدمات ارزان­‌تر می­‌شود. دوم آنکه بیماران به همان اندازه که درباره قیمت خدمات نگرانند، در باب کیفیت خدمات خود نیز نگران هستند و ارزیابی کیفیت خدمات سلامت به مراتب سخت‌­تر و پیچیده­‌تر از ارزیابی کیفیت سایر کالاها می‌­باشد. در اغلب موارد اطلاعات به­‌هنگام و برجسته­‌ی کیفیت در دسترس نمی­‌باشد؛ بنابراین بیماران ممکن است از شاخص قیمت بعنوان نماینده­‌ای (proxy) از شاخص کیفیت استفاده نمایند. اعتقاد به اینکه خدمت با قیمت بالاتر قطعاً باید بهتر باشد به اندازه‌­ای قدرتمند بوده است که توانسته موجب بهبود درمان بیماران از طریق دارونما شود (وابر، شیو و کارمون، 2008). علاوه بر این موارد، کمبود اطلاعات مستقل درباره کیفیت خدمات می­تواند موجب تقویت انگیزه بیماران در جهت اعتماد به توصیه پزشکان در زمینه ارائه­‌دهنده مناسب شود و ممکن است بیماران مایل نباشند تا به خاطر هزینه‌ای اندک، برخلاف توصیه پزشک خود عمل کنند (سینایکو، 2011). در نهایت اندازه‌­گیری قیمت خدمات پزشکی از دیگر کالاها متفاوت است چرا که پیش­بینی دقیق جزئیات خدماتی که یک بیمار به آن نیاز خواهد داشت اغلب دشوار است. به همین دلیل میانگین قیمت برای یک رویه یا خدمت مشخّص، تصویر درستی از هزینه­‌ی واقعی بیمار به دست نمی­دهد و ممکن است نشانگر گمراه­‌کننده­‌ای برای هزینه­‌های متفاوت باشد (سینایکو و رُزنتال، 2011).

امّا در طرف عرضه نیز نگرانی­‌هایی وجود دارد مبنی بر اینکه ارائه­‌دهندگان می­توانند بگونه‌­ای به شفافیت قیمت­ها واکنش نشان دهند که منجر به افزایش قیمت­‌ها شود. در صورتی که واکنش مصرف­‌کنندگان به اطلاعات رقابتی قیمت­ها ضعیف باشد، ارائه­‌کنندگان قیمت­های پایین‌­تر در یک بازار معیّن ممکن است به فکر افزایش قیمت­های خود تا سطح همتایان گران­‌فروش‌­تر خود بیافتند که در نهایت با وجود کاهش اختلاف در قیمت­ها، منجر به افزایش کلّی قیمت­ها می­‌شود. امکان وقوع چنین اتفاقی بطور وسیع نامعلوم است چرا که ارائه­‌دهندگان ارزان­‌فروش احتمالا فاقد قدرت لازم در بازار برای ایجاد چنین تقاضایی هستند (احتمالاً به همین دلیل قیمت خدمات آنها از ابتدا نیز پایین بوده است). همچنین امکان دوام چنین اثری در طول زمان نیز روشن نیست. در بازارهای رقابتی معقول، خریداران باید بتوانند با استفاده از اطلاعات قیمت به ارائه­‌دهندگان فشار آورند تا قیمت­های خود را کاهش دهند (سینایکو و رُزنتال، 2011).

در حال حاضر شواهد بسیار کمی درباره اثر شفافیت قیمت­ها بر خدمات سلامت وجود دارد که بخشی از آن به دلیل نوظهور بودن چنین تلاش‌هایی است. مطالعه‌­ای درباره تجربه­‌ی جدید ایالت نیوهمپشایر امریکا، یک سال پس از انتشار اطلاعات قیمت 30 رویه پزشکی (اغلب مربوط به تصویربرداری و جراحی سرپایی)، کاهشی را در گستره اختلاف قیمت­ها نشان نداده است (تو و لاور، 2009). شاهدی وجود دارد که نشان می­دهد مصرف­‌کنندگان برای نسخه­‌های دارویی، نوع کمتر پیچیده­‌ای از خدمات پزشکی، زمانی اقدام به خرید می­‌کنند که توانایی پرداخت قسمت اساسی هزینه‌­های خدمات خود را داشته باشند (هسو و همکاران، 2008). اگر اقدامات شفافیت به سمت چنین مصرف‌­کنندگانی و همچنین به سمت رویه­‌های کمتر پیچیده نشانه روند می­توانند اثرات خود را افزایش دهند.

در نهایت باید گفت که تلاش در جهت افزایش خریدهای آگاهانه­‌تر و همچنین کاهش مخارج از طریق برنامه­‌های شفافیت قیمت همواره جذّاب و مورد استقبال بوده‌اند چرا که این دست اقدامات می­توانند بدون دخالت و مختل کردن نظام پرداخت کنونی اجرا شوند. همچنین رویکردهای مبتنی بر بازار در اصلاحات خدمات سلامت، معمولاً از کثرت حمایت­های سیاسی بهره می­برند (سینایکو و رُزنتال، 2011).


منابع

  1. Sinaiko, A. D., & Rosenthal, M. B. (2011). Increased price transparency in health care—challenges and potential effects. New England Journal of Medicine, 364(10), 891-894. 

  2. Waber, R. L., Shiv, B., & Carmon, Z. (2008). Commercial features of placebo and therapeutic. JAMA, 299(9), 1016-1017. 
  3. Sinaiko, A. D. (2011). How do quality information and cost affect patient choice of provider in a tiered network setting? Results from a survey. Health services research, 46(2), 437-456.

  4. Tu, H. T., & Lauer, J. R. (2009). Impact of health care price transparency on price variation: the New Hampshire experience. Issue Brief Cent Stud Health Syst Change, 128, 1-4.

  5. Hsu, J., Fung, V., Price, M., Huang, J., Brand, R., Hui, R., . . . Newhouse, J. P. (2008). Medicare beneficiaries' knowledge of Part D prescription drug program benefits and responses to drug costs. JAMA, 299(16), 1929-1936.